Inhoud
Energiecontract kiezen 2026: vast, variabel of dynamisch?
- Wat vaststaat: De Energiewet bepaalt dat je altijd kunt kiezen tussen verschillende contractvormen die passen bij jouw persoonlijke situatie.
- Voor wie: Voor huishoudens die grip willen houden op hun maandlasten of juist willen profiteren van schommelende prijzen op de energiemarkt.
- Wanneer opletten: Let bij het maken van een keuze goed op de specifieke voorwaarden en de uitleg
De vertrouwde keuze is niet meer vanzelfsprekend
Vroeger was het simpel: je koos een contract en keek er een jaar niet meer naar om. De energiemarkt was voorspelbaar en je wist precies waar je aan toe was door een vaste energiecontract bij je leverancier. Tegenwoordig werkt dat anders, omdat het aanbod van energie veel sterker wisselt door de groei van wind- en zonnestroom, kan een passieve houding er nu voor zorgen dat je onnodig kansen mist om je verbruik slim af te stemmen op deze nieuwe werkelijkheid.
Als je vasthoudt aan oude gewoontes, verlies je de grip op je eigen energierekening. Je merkt dat de vertrouwde zekerheid van vroeger minder goed aansluit op hoe we vandaag de dag energie opwekken en gebruiken. Zonder actieve blik op je contractvorm raak je het overzicht kwijt in een markt die voortdurend in beweging is. Het risico is dat je betaalt voor een vorm van zekerheid die in de praktijk niet meer de rust biedt die je gewend was.
De waarde van stroom per uur
Tegenwoordig is stroom niet op elk moment van de dag evenveel waard. Dit komt doordat we steeds vaker afhankelijk zijn van het natuurlijke ritme van de zon en de wind. Wanneer er veel aanbod is, daalt de waarde van de energie op de markt. Hierdoor ontstaan er momenten waarop stroom bijna gratis of zelfs negatief is, terwijl de prijzen stijgen als de natuur even niet meehelpt.
Het is voor het hele systeem belangrijk dat de balans op het net behouden blijft. De Energiewet stimuleert dat we meebewegen met het beschikbare aanbod van dat moment. Als we ons verbruik afstemmen op de pieken in de productie, ontlasten we het stroomnet. Zo dragen we samen bij aan een stabiel netwerk terwijl we optimaal gebruikmaken van de beschikbare energie.
Drie keuzes voor je energiecontract
Binnen de huidige energiemarkt zijn er drie duidelijke keuze die je kunt bewandelen: vast, variabel of dynamisch. Elke keuze heeft een eigen manier om met de prijsontwikkelingen van stroom en gas om te gaan. Waar de ene vorm kiest voor een ongewijzigd tarief voor een langere tijd, beweegt de andere vorm juist direct mee met de prijzen op de beurs.
De beste keuze voor jou hangt volledig af van je persoonlijke situatie en wat je prettig vindt. Het gaat hierbij vooral om je eigen risicobereidheid en hoe flexibel je bent in je energieverbruik. Sommige mensen zoeken vooral rust en voorspelbaarheid, terwijl anderen liever de ruimte houden om in te spelen op de dagelijkse bewegingen van de markt.
Kenmerken van de drie contractvormen
| Contracttype | Werking | Voordeel | Aandachtspunt |
|---|---|---|---|
| Vast | Je legt je tarieven voor stroom en gas voor een langere tijd vast, bijvoorbeeld voor één of drie jaar. De prijs die je betaalt per kilowattuur (kWh) blijft tijdens de hele looptijd hetzelfde, ongeacht de schommelingen op de markt. | Dit biedt de meeste financiële zekerheid omdat je vooraf precies weet wat je energietarieven zijn. | Je profiteert niet van prijsdalingen op de markt en betaalt vaak een vergoeding voor de geboden zekerheid. |
| Variabel | De tarieven worden periodiek aangepast aan de hand van de marktomstandigheden, meestal elk kwartaal of elk halfjaar. Dit contract volgt de gemiddelde bewegingen van de energiemarkt op de middellange termijn. | Je hebt meer flexibiliteit om over te stappen en beweegt geleidelijk mee met de marktprijzen. | Je tarieven kunnen gedurende het jaar stijgen als de inkoopkosten voor energie omhooggaan. |
| Dynamisch | Je betaalt de actuele marktprijs van dat moment, waardoor het tarief voor stroom per uur en voor gas per dag verschilt. De prijzen zijn direct gekoppeld aan de spotmarkt waar energie wordt verhandeld. | Je kunt flink besparen door je verbruik te verplaatsen naar uren waarin de stroomprijs laag of zelfs negatief is. | Deze vorm vraagt om actieve betrokkenheid en brengt het risico op hogere kosten met zich mee bij piekprijzen op de markt. |
Welke keuze past bij jou?
- Kies voor Vast als je… behoefte hebt aan volledige rust en precies wilt weten welk bedrag je elke maand betaalt. Deze deaal als je geen omkijken naar je energiezaken wilt hebben en prijsstijgingen op de markt liever uitsluit.
- Kies voor Variabel als je… waarde hecht aan flexibiliteit en liever niet voor lange tijd ergens aan vastzit. Je vindt het prettig om mee te bewegen met de algemene marktontwikkelingen zonder dat je elke dag de prijzen hoeft te controleren.
- Kies voor Dynamisch als je… bereid bent om je energieverbruik slim af te stemmen op de goedkope uren van de dag. Deze keuze past bij je als je het leuk vindt om actief met je verbruik bezig te zijn en zo direct te profiteren van de laagste marktprijzen.
De markt van 2026 vraagt om keuzes die passen bij jouw eigen ritme. Inzicht is de basis voor een gezonde rekening.
Deel dit verhaal >
- All
- Algemeen & Nieuws
- Algemene vragen
- Betaalgegevens
- Betaalmogelijkheden
- Cashback
- Contract
- Duurzaam
- Dynamische prijzen
- Eerste maandnota
- Eindafrekening
- Energiewet
- Energiezaken
- Facturen en betalen
- Factuuruitleg
- Foessielvrije toekomst
- Gas en elektriciteit
- Hulp bij inloggen
- Ik heb een klacht, wat nu?
- Inloggen
- Innova Energie Zonnepanelencollectief
- Invoering vaste terugleveringskosten
- Jaarafrekening
- Klachten procedure
- Klant worden
- Klant worden
- Klanten
- Looptijd
- Loyaliteitsbonus
- Maandelijks energierapport
- Meest gestelde vragen
- Meterstanden
- Nieuwe aanmelding
- Noodgevallen
- Opzeggen
- Opzegvergoeding
- Over de hoge energieprijs
- Over de wijzigingen per 1 januari 2024
- Over het prijsplafond
- Persoonsgegevens
- Problemen met betalen?
- Reactie Persbericht AD
- Slimme meter
- Stroometiket
- Stroomstoring
- Tarieven
- Termijnbedrag
- Terugleveren
- Vaste terugleveringskosten
- Verhuizing
- Verlengen
- Voorwaarden
- Zonnepanelen
RDI kan u verwijzen naar de juiste pagina op de website van uw netbeheerder. Hier kunt u de verplichte meterwissel zelf aanvragen.
Ja, iedereen met een ongeschikte meter moet overstappen naar een slimme of digitale meter, ongeacht of u zonnepanelen heeft.
Nee. De netbeheerders bieden u na 1 januari 2026 tweemaal kosteloos een meter aan die voldoet aan de Energiewet. Op het moment dat u dan niet kiest voor een meterwissel, draagt de netbeheerder uw dossier over aan de toezichthouder RDI. Kiest u dan later in overleg met RDI alsnog voor een meterwissel? Dan betaalt u de kosten die uw netbeheerder hiervoor berekent. De kosten voor een meterwissel vindt u op de website van uw netbeheerder.
Ontvangt u van de netbeheerder een brief om een afspraak te maken? Dan is de meterwissel kosteloos.
De nieuwe Energiewet schrijft voor dat u verplicht een meter moet hebben die het verbruik en teruglevering apart registreert. De nieuwe digitale meter zonder communicatiefunctie is zo’n geschikte meter en uiteraard de slimme meter. Kiest u voor een slimme meter? Dan heeft u meer mogelijkheden dan met een digitale meter. De slimme meter zorgt er namelijk voor dat u zelf uw meterstanden niet meer hoeft door te geven. Ook maakt de slimme meter het mogelijk dat u bijvoorbeeld kunt kiezen voor een dynamisch contract bij een energieleverancier.

