Waarom heeft de horeca vaak hogere energiekosten?

Horecabedrijven hebben vaak hogere energiekosten dan veel andere bedrijven. Dat komt vooral door drie factoren: intensief gebruik van keukenapparatuur, energieverbruik tijdens piekuren en toenemende aandacht voor verduurzaming. Begrijpen hoe deze factoren samenhangen helpt om het energieprofiel van een horecabedrijf beter te plaatsen.

In dit artikel lees je waarom energieverbruik in de horeca anders werkt dan in veel andere sectoren en welke drie patronen daarbij een rol spelen: energiekosten, piekverbruik en verduurzaming.

Energiegebruik in de horeca

Horecabedrijven gebruiken energie op momenten waarop veel andere sectoren juist minder actief zijn. Restaurants, cafés en hotels draaien vooral in de avond en in het weekend. Dat zijn precies de momenten waarop de vraag naar elektriciteit vaak hoog is.

Daarnaast gebruikt de horeca veel apparatuur die continu energie vraagt. Denk aan koelingen die dag en nacht draaien of ventilatiesystemen die tijdens openingstijden constant actief zijn.

Daardoor ontstaat een energieprofiel dat verschilt van bijvoorbeeld kantoren of winkels, waar het grootste verbruik vaak overdag ligt.

Waarom de traditionele kijk op energiekosten minder inzicht geeft

Energiekosten werden lange tijd vooral gezien als een vaste bedrijfskostenpost. Je had een contract, betaalde een maandbedrag en keek vooral naar het totale verbruik per jaar.

In de huidige energiemarkt speelt ook het moment van verbruik een rol. Elektriciteit heeft namelijk niet altijd dezelfde waarde. De prijs kan per uur veranderen afhankelijk van vraag en aanbod op de energiemarkt.

Voor sectoren zoals horeca, waar veel energie juist in de avond wordt gebruikt, kan dat verschil zichtbaar worden in de energierekening.

Waarom energieprijzen per moment kunnen verschillen

De prijs van elektriciteit wordt op de groothandelsmarkt bepaald door vraag en aanbod. Wanneer er veel elektriciteit beschikbaar is, bijvoorbeeld op een zonnige middag met veel zonne-energie, kan de prijs lager zijn.

Wanneer de vraag hoog is en het aanbod beperkt, bijvoorbeeld op een winteravond, stijgt de prijs vaak. Dat moment noemen we een piekmoment.

Voor bedrijven betekent dit dat niet alleen de hoeveelheid energie belangrijk is, maar ook het tijdstip waarop die energie wordt gebruikt.

3 factoren die energiegebruik in de horeca bepalen

In de horeca zijn drie factoren vaak bepalend voor het energieprofiel van een bedrijf:

• Energiekosten door apparatuur en bedrijfsvoering
• Piekverbruik tijdens drukke uren
• Verduurzaming en efficiënt energiegebruik

Elke factor beschrijft een andere manier waarop energie een rol speelt in de bedrijfsvoering.

Energiekosten door apparatuur en lange openingstijden

Horecabedrijven gebruiken veel apparaten die relatief veel energie vragen. Denk aan:

• ovens en combisteamers
• friteuses en kookplaten
• vaatwassers
• koelingen en vriezers
• ventilatie en afzuiging

Een deel van deze apparatuur draait continu. Koelingen en vriezers blijven bijvoorbeeld dag en nacht aan om voedsel veilig te bewaren.

Daarnaast hebben veel horecabedrijven lange openingstijden. Restaurants en cafés zijn vaak tot laat open, waardoor verlichting, keukenapparatuur en ventilatie urenlang tegelijk actief zijn.

Het totale energieverbruik wordt daardoor niet alleen bepaald door de hoeveelheid apparatuur, maar ook door de duur van het gebruik.

Piekverbruik in de avonduren

In de horeca ligt het energieverbruik vaak het hoogst tijdens de avonduren. Dat is het moment waarop meerdere systemen tegelijk draaien.

Tijdens een dinerperiode kunnen bijvoorbeeld tegelijk actief zijn:

• keukenapparatuur voor bereiding
• verlichting in restaurant en keuken
• ventilatie en afzuiging
• koelingen en vriezers
• vaatwassers

Dit gelijktijdige gebruik zorgt voor een piek in het energieverbruik. In sommige gevallen valt die piek samen met uren waarin elektriciteit op de markt relatief duur is.

Een gemiddeld restaurant verbruikt 120 kWh/m² elektriciteit (RVO), terwijl kantoren rond de 80-120 kWh blijven (CBS).

Voor bedrijven met een dynamisch of marktgekoppeld contract kan het moment van verbruik daardoor invloed hebben op de uiteindelijke energiekosten.

Verduurzaming in de horeca

Naast kosten speelt verduurzaming een steeds grotere rol in de horeca. Dat komt door verschillende ontwikkelingen.

Regelgeving

Overheden stimuleren energie-efficiëntie en verduurzaming via regels en subsidies. Bedrijven krijgen vaker te maken met energiebesparingsplicht of rapportageverplichtingen.

Concurrentie en positionering

Duurzaamheid speelt ook een rol in hoe bedrijven zich presenteren. Sommige horecaondernemers kiezen bewust voor energiezuinige apparatuur of eigen energieopwekking.

Verwachtingen van gasten

Steeds meer gasten letten op duurzame bedrijfsvoering. Dat kan invloed hebben op keuzes rond energiegebruik en investeringen.

Verduurzaming gaat daarbij vaak samen met efficiënter energiegebruik, bijvoorbeeld via betere apparatuur of monitoring van verbruik.

Waarom inzicht in energieverbruik belangrijker wordt

Omdat energieverbruik in de horeca sterk kan variëren per moment, kijken steeds meer bedrijven naar hun verbruiksprofiel. Dat is een overzicht van wanneer en hoeveel energie een bedrijf gebruikt.

Zo’n profiel kan inzicht geven in:

• piekmomenten van energiegebruik
• apparaten met het hoogste verbruik
• verschillen tussen dagen of seizoenen

Met deze informatie kunnen bedrijven beter begrijpen hoe hun energierekening tot stand komt.

Van losse maatregelen naar een energieoverzicht

Energiebeheer in de horeca bestaat vaak uit meerdere onderdelen tegelijk. Bedrijven kunnen bijvoorbeeld werken met:

• energielevering via een energiecontract
• eigen opwek via zonnepanelen
• opslag van energie in batterijen
• monitoring van energieverbruik

Deze onderdelen vormen samen een breder energieoverzicht. Het doel daarvan is niet alleen kostenbeheersing, maar ook inzicht in hoe energiegebruik samenhangt met de bedrijfsvoering.

Samenvatting: energiegebruik in de horeca

Het energieprofiel van horecabedrijven wordt vooral bepaald door:

• continu draaiende koelingen en vriezers
• intensief gebruik van keukenapparatuur
• piekverbruik tijdens avonduren
• lange openingstijden
• toenemende focus op energie-efficiëntie

Veelgestelde vragen

1. Wanneer energieverbruik in de horeca het hoogst ligt

Het energieverbruik in de horeca ligt meestal het hoogst tijdens:

• avonduren
• weekenddagen
• drukke seizoensperiodes

Dat komt doordat keukenapparatuur, verlichting en ventilatie op die momenten tegelijk intensief worden gebruikt.

2. Waarom horeca relatief veel energie gebruikt

Horeca gebruikt relatief veel energie omdat verschillende systemen tegelijk actief zijn en een deel van de apparatuur continu moet draaien. Koelingen, vriezers en ventilatiesystemen blijven bijvoorbeeld ook buiten openingstijden energie gebruiken.

Daar komt bij dat keukenapparatuur vaak hoge vermogens heeft om voedsel snel te bereiden.

3. Hoe horecabedrijven hun energiegebruik beter kunnen begrijpen

Inzicht in energiegebruik begint vaak met het analyseren van verbruiksdata. Dat kan bijvoorbeeld via slimme meters of energierapportages.

Door het verbruik over tijd te bekijken, wordt zichtbaar:

• wanneer pieken ontstaan
• welke processen veel energie vragen
• hoe energiegebruik verandert gedurende het jaar

Wil je beter begrijpen hoe energiegebruik in jouw horecabedrijf zich ontwikkelt? Een energieanalyse door 1 van onze adviseurs kan inzicht geven in piekmomenten en besparingskansen.